De molen was altijd een middelpunt van dorp of stad. Klanten brachten de molenaar op de hoogte van het wel en wee in deze gemeenschap. Door de wieken van de molen in een bepaalde stand te brengen communiceert de molenaar met zijn omgeving. Een molen “spreekt” met zijn wieken. Die wiekstanden hebben een speciale betekenis. De molenaar kan daarmee verschillende omstandigheden aanduiden, seinen geven of een boodschap overbrengen.
Korte ruststand: met de wieken (een molen heeft 2 roeden met aan elke roede 2 wieken of enden genoemd) in zuiver horizontale en verticale stand, dus met de “roede voor de borst” laat de molenaar weten dat zijn stilstand van korte duur is en dat hij van plan is binnen korte tijd weer met zijn werk te beginnen.
Lange ruststand: staan de wieken in X-formatie, dus in hoeken van 45 graden met de horizontale en verticale ruststand, dan geeft de molenaar te kennen dat zijn rust van langere duur is. De molen staat dan “overhoek” of “overkruis”.
Vreugdestand: de wieken draaien altijd tegen de richting van de klok in. Is er reden tot vreugde, dan laat de molenaar dat blijken door de wiek te laten stoppen juist voordat deze de hoogste stand heeft bereikt (“komende”). Denk aan geboorte, huwelijk of andere vreugdevolle gebeurtenissen.
Rouwstand: staat de verticale wiek even voorbij het hoogste punt (“gaande”) dan betekent dit dat er iemand is overleden en dat de molenaar daarom rouwt.